Leen Munnikes, de architect van de sportvereniging Terrasvogels

(interview Willem Kolkman)

Drie afdelingen
In 1964 begint Leen Munnikes (86) met het schrijven van nieuwe statuten en een huishoudelijk reglement voor de Voetbalvereniging Terrasvogels. Hij doet dat in zijn eentje. Stapte ermee naar een collega in het gerechtsgebouw - Munnikes werkte voor de rechtback - om de statuten officieel te laten erkennen.

Honkbal en Softbal kregen via deze nieuwe statuten vanaf 1966 dezelfde status als Voetbal. Het werd een sportvereniging in plaats van een voetbalclub met nog een paar andere sporten. Er was geen weerstand. Slechts een oude kern voetballers vond het flauwekul. Cor Cardol c.s., zagen het niet zitten. ''Het was nodig op dat moment. Vergis je niet, langzamerhand was Terrasvogels een grote vereniging geworden. Toen ik in 1971 terugkwam, hadden we zo'n 30 voetbalelftallen, 20 softbalteams en een tiental honkbalnegentallen en vier en twintig mensen in de kantinecommissie. De groei van de club vroeg om een andere structuur''.

Kennismaking met honkbal
Dat Munnikes in Amsterdam geboren is, kan hij niet verbloemen. Zijn enigszins nasale Amsterdams accent maakt hem herkenbaar. Als zijn vrouw Mia mij aan de goede kant heeft gesposteerd, breekt hij los. Vanaf 1933 gaat hij voetballen bij Neerlandia, het tegenwoordige Blauw Wit tot in de tweede wereldoorlog. In 1943 wordt hij door de Duitsers opgepakt en naar Duitsland gestuurd om te werken bij de Heinkel vliegtuig fabrieken. In Nederland had hij de U.L.O. gedaan en allerlei administratieve opleidingen, vandaar dat hij ook daar een administratieve functie kreeg.

''De Duitse periode was redelijk uit te houden, zo'n honderd Nederlanders werkten op de kantoren van de fabriek.'' Leen woon met een tweetal in een soort duplexwoning. ''Er was vrijheid, je kon voetballen en naar concerten in Berlijn. Het enige contact was een Engelse zender, maar daar moest je mee uitkijken. Een paar Delftse studenten hadden de zende in elkaar gezet.

Niet alleen wij maakten gebruik van de zender, ook de Duitsers zelf, die tegen het regime waren. In 1944 werden de Nederlanders gevraagd om de plaatsen in te nemen van de Duitse vertegenwoordigers van de fabriek. Deze durfden zelf niet meer met de trein te reizen door de voortdurende luchtaanvallen. Dat heb ik gedaan en reed zodoende door heel Duitsland. Ook naar Rusland, Roemenië, Kroatië, Polen, maar altijd de verkeerde kant op naar het oosten. Er waren ook tochten naar Zwitserland en Zweden maar die waren niet voorbestemd voor de Nederlanders. Mijn chef zei: als ik je daar naar toe stuur neem ik zonder meer aan dat ik je niet meer terugzie''. In 1944 weet hij te vluchten in Baden Baden. Hij loopt 150 kilometer door de Duitse linies naar de geallieerden.
Daar ging hij aan de slag bij een verkenningseenheid, dat voor het front uitreed. ''Een twaalftal tanks ging als eerste de in te nemen dorpen en steden in. Ik was tolk. Had Duits geleerd op school en was betrokken bij de onderhandelingen met de burgemeesters over de voorwaarden tot overgave. Ik werd benoemd tot eerste luitenant om meer cachet aan mijn functie te geven. Een gewone soldaat doet geen onderhandelingen. Als we ergens stopten, speelden we honkbal met de Amerikanen, zij hadden alles bij zich om te spelen. Als er melding binnenkwam dat er gevaar dreigde moesten we even onder de tank, tot het gevaar geweken was. Voor de oorlog had ik wel eens bij het honkballen gekeken tussen Ajax en Blauw Wit, maar niet gespeeld. Dus tijdens de oorlog was het de eerste actieve kennismaking met honkbal''.

Bestuurder
Na de oorlog wordt Leen weer verenigd met zijn moeder en veel jongere broer en zus. Zijn vader was al in 1938 gestorven. ''Mijn moeder kreeg ongeveer drie gulden per week uitgekeerd van de fabriek waar mijn vader had gewerkt. Een vetpot was het dus zeker niet. Eigenlijk een lachertje''. Hij ging weer terug naar de rechtbank, waar hij ook voor zijn Duitse periode al had gewerkt.

In 1950 verhuist hij voor de eerste keer naar Santpoort, waar zijn vrouw ging werken bij de huidige Bosbeekschool, toen nog Adolf van Nassauschool. Buurman Kees de Jonge, midvoor bij Terrasvogels, haalde hem bij de club in 1952. ''Wil je wat voor de club gaan doen'', vroeg hij mij. Dat werd lid van het bestuur, waar hij betrokken werd bij de groep die honkbal opstartte, als tweede voorzitter. ''Cees Goedhart nam softbal voor zijn rekening en ik honkbal, als onderdeel van de voetbalvereniging Terrasvogels.

Al mijn werk was een beetje dubbelop; bestuurlijke zaken, scheidsrechter en voorzitter technische commissie''. In 1964 neemt Munnikes het voorzitterschap over van Disselköter. Onder Leen's leiding stapt Terrasvogels als een van de zeven verenigingen in de zgn. Voetbalpoule. ''Ik hoor Disselköter nog zeggen: wat doe je nou? Toen ik hem vertelde deze week 400 gulden binnengehaald te hebben, verstomde de kritiek''.

In die eerste Velsense periode zit Leen vanaf 1962 in de gemeenteraad voor de P.v.d.A.

In 1968 keert hij terug naar Amsterdam met zijn zoon, zijn eerste vrouw is dan inmiddels al jaren daarvoor gestorven. Hij neemt afscheid als bestuurder van Terrasvogels en als gemeenteraadslid. In 1970 trouwt hij met Mia en er worden een zoon en dochter geboren. De familie keert in 1971 terug naar Velsen waar Leen gaat werken bij Bureau Huisvesting. Binnen een week stond Terrasvogels weer op de stoep. Door zijn dochter werd hij betrokken bij het softbal. ''Ook ben ik nog vijf jaar betrokken geweest bij het huisvrouwen-softbal, onverslaanbaar waren we''.

Hoe kijkt hij terug op zijn bestuurlijke werk?
''Het clubhuis werd gebouwd, nieuwe statuten, mooie sportieve successen. Het liep wel goed in mijn periode.''